Giải câu 6 –  (Trang 148 SGK ngữ văn 10 tập 2)

Giải câu hỏi 6 (Trang 148 SGK ngữ văn lớp 10 tập 2) – Phần soạn bài Tổng kết phần văn học trang 146 – 149 SGK ngữ văn lớp 10 tập 2.

Đề bài:

Câu 6.

Phần văn học nước ngoài trong chương trình Ngữ văn lớp 10 gồm một số thành tựu nghệ thuật tiêu biểu của văn học cổ đại Hi Lạp, Ấn Độ, văn học trung đại Trung Quốc, Nhật Bản, những thể loại lớn như sử thi, thơ Đường luật, thơ hai-cư, tiểu thuyết chương hồi.

Để nắm được những kiến thức cơ bản của phần văn học nước ngoài, có thể ôn tập theo những gợi ý‎ sau:

a) So sánh để rút ra vài nhận xét về sự giống nhau, khác nhau về nội dung và hình thức giữa các thiên sử thi: Đăm Săn (Việt Nam), Ô-đi-xê (Hi Lạp), Ra-ma-ya-na (Ấn Độ).

b) Những nét đặc sắc của thơ Đường về nội dung và hình thức. Nêu một số điểm mà anh (chị) cảm thấy hay nhất ở những bài thơ Đường đã học. Nêu lên những nét đặc sắc khác nhau giữa thơ Đường (Trung Quốc) và thơ Hai-cư (Nhật Bản).

c) Qua đoạn trích từ Tam quốc diễn nghĩa, nêu nhận xét về lối kể chuyện và khắc họa tính cách nhân vật của tiểu thuyết cổ điển Trung Quốc.

Trả lời:

a) So sánh để rút ra vài nhận xét về sự giống nhau, khác nhau về nội dung và hình thức giữa các thiên sử thi: Đăm Săn (Việt Nam), Ô-đi-xê (Hi Lạp), Ra-ma-ya-na (Ấn Độ).

Phương diện so sánhĐăm Săn (Chiến thắng Mtao Mxây)Ô-đi-xê (Uy-lít-xơ trở về)Ra-ma-ya-na (Ra-ma buộc tội)
Đề tàiChiến tranh mở rộng bộ lạcNgày hội ngộ gia đình sau hai mươi năm xa cáchDanh dự và tình yêu
Chủ đềCa ngợi người tù trưởng anh hùngCa ngợi sự thông minh, lòng chung thủy của Pê-nê-lốpĐề cao danh dự con người
Đặc điểm hình tượngNgười anh hùng với sức mạnh phi thườngNhân vật có mâu thuẫn nội tâm, nổi bật lòng chung thủy và sự thông minh.Nhân vật có vẻ đẹp rực rỡ vì lòng tự trọng
Vai trò của yếu tố kì ảoCó yếu tố thần linh phù trợCó yếu tố thần linh không trực tiếp xuất hiện.Thần Lửa A-nhi

b) Những nét đặc sắc của thơ Đường về nội dung và hình thức. Nêu một số điểm mà anh (chị) cảm thấy hay nhất ở những bài thơ Đường đã học. Nêu lên những nét đặc sắc khác nhau giữa thơ Đường (Trung Quốc) và thơ hai-cư (Nhật Bản).

– Những nét đặc sắc của thơ Đường:

+ Nội dung: quan tâm đến hai đề tài chính là thiên nhiên và thế sự, qua đó bộc lộ tư tưởng nhân đạo, tư tưởng trung quân ái quốc, cùng những tấm lòng vì nước vì dân…

+ Về nghệ thuật: thơ Đường có những quy định nghiêm ngặt về niêm, luật; nghệ thuật đối đã được đẩy lên mức độ cao nhất; thi pháp thơ Đường cũng đạt đến trình độ phát triển rất cao, từng là mẫu mực cho thơ phương Đông trong nhiều thế kỉ.

– Nét đặc sắc khác nhau giữa thơ Đường và thơ hai-cư:

Phương diện so sánh Thơ Đường Thơ hai-cư

Nội dung

– Đề tài: thiên nhiên và thế sự ⇒ Bộc lộ tư tưởng nhân đạo, tư tưởng trung quân ái quốc, tấm lòng vì nước vì dân,…

– Ghi lại một cảnh vật đơn sơ

⇒ Gợi cho người đọc liên tưởng, suy tư về một triết lí nào đó.

Nghệ thuật

– Niêm luật nghiêm ngặt

– Nghệ thuật đối

– Thi pháp đạt trình độ cao, là mẫu mực thơ phương Đông

– Dùng ít ngôn từ

– Không tả, chỉ gợi, dựa trên các phạm trù thẩm mĩ thẫm đẫm Thiền tông: vắng lặng, đơn sơ, u huyền, mềm mại, nhẹ nhàng,…

c) Qua đoạn trích từ Tam quốc diễn nghĩa, nêu nhận xét về lối kể chuyện và khắc họa tính cách nhân vật và tiểu thuyết cổ điển Trung Quốc.

Đoạn trích Hồi trống cổ thành cho thấy:

– Nghệ thuật kể chuyện của Tam quốc diễn nghĩa rất hấp dẫn vì tạo ra những mâu thuẫn có kịch tính cao độ. Nếu cuộc đoàn viên giữa hai anh em Quan Công và Trương Phi mà diễn ra trong yên bình thì không có chuyện gì để kể. Chỉ vì sự hiểu nhầm, chỉ vì cá tính của Trương Phi, và quan trọng hơn là vì tình cảm giữa họ thật sự là tình cảm của những anh hùng thượng nghĩa nên đã đẩy kịch tính của màn đoàn viên lên mức độ cao hơn.

– Nghệ thuật xây dựng nhân vật của Tam quốc diễn nghĩa mang tính cổ điển ở chỗ tính cách các nhân vật thường được đẩy tới những thái cực, với các mặt tương phản rõ rệt. Cho nên, cá tính của Trương Phi và Vân Trường đều được khắc hoạ một cách rất nổi bật.

(BAIVIET.COM)